Hartmut Heinze

 

25 lat Via Regia – Kursy językowe nad Nysa.

Tradycyjne  – kursy językowe „ Via Regia,” w czasie których Niemcy i Polacy wspólnie
uczą się języka sąsiadów, obchodzą tego lata swój  Jubileusz 25 –  lecia. Zostały one  
założone  zaraz  po upadku komunizmu we wschodnich Niemczech i Polsce  w 1990
roku jeszcze przed zjednoczeniem Niemiec, wtedy  to siedem osób z Görlitz i Zgorzelca
zawarło porozumienie Via Regia – centrum spotkań. Chcąc odzyskać wolność i lepiej
poznać mieszkańców z drugiej strony Nysy członkowie stowarzyszenia spotykali się
regularnie raz w tygodniu i omawiali aktualne wydarzenia po obu stronach Nysy.  Do
nich należeli obecni przedstawiciel Urzędu Miasta Görlitz  Gottfried Semmling (Partia
Zielonych ) oraz Michael Prochnov (SPD), jak również  nauczycielka Hanna Majewska
ucząca  w Zgorzelcu.

Po kilku  miesiącach  działalności kursu, w roku 1991  jego przedstawiciele zainicjowali
powstanie nowego,  zintegrowanego kursu językowego. Mieszkaniec Zgorzelca Józef
Grochala będąc nauczycielem  mógł zostać zatrudniony jako wykładowca..  Ten fakt
przyjęto  za datę narodzin obecnie  istniejących  „ Kursów Językowych Via Regia”,
działających w Domu Turysty przy ulicy Partyzantów w Zgorzelcu na obrzeżach miasta.

Ku wielkiemu zaskoczeniu kursy przetrwały swój  największy kryzys w 2007 roku.
Nauczyciel Józef Grochala, a także odpowiedzialny za finanse  pastor miasta Görlitz
Dietrich Immer kategorycznie odmówili dalszej działalności kursów.  Jednak    
uczestnicy  tamtejszego kursu chcieli kontynuować naukę . Wśród nich był wówczas
nauczyciel Gimnazjum w  Görlitz Hartmut Heinze, który przewodniczy   kursom  od
2003 roku.  Kontynuował ich działalność mimo stanowczego oporu ze strony Józefa
Grochali. We wrzeniu 2007 roku po porozumieniu z Gottfriedem Semmlingiem Hartmut
Heinze objął kierownictwo nad „Kursami Językowymi Via Regia”. Nadał im nieco inny

charakter  poprzez umieszczenie  mediacji interregionalnych. Jego zdaniem uczestnicy
kursu powinni dowiedzieć się o kulturze i polityce kraju sąsiadującego z nimi i być
informowani regularnie o imprezach organizowanych po obu stronach Nysy.

Niemcy i Polacy powinni się lepiej poznać, pozbyć uprzedzeń.

W roku 2008 kierownik  kursu zatrudnił obok prowadzącego już zajęcia nauczyciela ze
Zgorzelca Józefa Wiese wykwalifikowaną nauczycielkę języka niemieckiego ze Szkoły
Podstawowej w Pieńsku, absolwentkę Filologii Germańskiej Uniwersytetu we
Wrocławiu Zuzannę Derbis W roku 2009  prof. dr  Sigwart Thürmer zastąpił kasjerkę
Christe Tzschaschel. W ciągu kolejnych lat kursy stawały  się  coraz bardziej znane.
Liczba ich uczestników znacznie wzrosła. W  okresie wzmożonego zatrudniania
Polaków w Niemczech, po 2011 roku na kurs przychodziło  coraz więcej Polaków.
Liczba kursów musiała analogicznie wzrosnąć. Tak więc od  roku szkolnego 2012 /
2013 istnieją cztery kursy językowe ( dwa dla początkujących i dwa dla
zaawansowanych. W sesji zimowej 2015/ 2016 uczęszczało 118 kursantów ( 88 –
Polaków, 30 Niemców). Oni pochodzą nie tylko z Görlitz i ze Zgorzelca, ale również z
regionu śląskiego , okolic położonych po obu stronach Nysy Łużyckiej np. z takich
miejscowości jak: Rothenburg, Niesky, Reichenbach, Lubań (Lauban), Zawidów
(Seidenberg), Jelenia Góra (Hirschberg), Sulików (Schönberg), Pieńsk (Penzig),
Bogatynia (Reichenau)  i liczne małe gminy. Na kurs uczęszcza więcej  kobiet niż
mężczyzn. W szeregach członków Via Regia znajdują się  zarówno   17 – letni  polscy
uczniowie liceum,   pragnący zdawać maturę w Niemczech, jak również 80 – letni
emeryci.. Najczęściej uczęszczają Polki w przedziale wiekowym 25 – 40 , które
chciałyby pracować w Niemczech. Równie często  biorą udział w zajęciach   
nauczycielki, przedszkolanki, pielęgniarki, psychoterapeutki, jak również
przedstawiciele Rady Miejskiej oraz  pracownicy polskich kantorów.  Wielu członków
Via Regia  ukończyło studia wyższe. Pierwszym  kursantem był obecny burmistrz
Miasta Zgorzelec Rafał Gronicz. Na szczególną uwagę zasługuje fakt, iż analogicznie
wielu nowych mieszkańców miasta Görlitz (tych, którzy przeprowadzili się z dawnych
landów związkowych) chce uczyć się języka polskiego.

Nawiązano wielkie przyjaźnie, jak również zawarto  wiele małżeństw i związków
partnerskich polsko – niemieckich. Ogólnie mówiąc  na kursie panuje przyjazna
atmosfera.  Prawie wszyscy uczestnicy są ze sobą na stopie koleżeńskiej. Poza tym
wytworzyła się między nimi więź w ramach regularnych,  towarzyskich spotkań  po
kursach w restauracji „ Afirmacja” .

Ogromnym powodzeniem cieszą się coroczne spotkania – najbardziej znane w Polsce
„ Andrzejki” (Noc Andrzejkowa) najbliżej 30 listopada ,Wieczór Wigilijny ( Święto
Bożonarodzeniowe) z polskimi tradycjami i potrawami, duże” Święto Letnie” na
zakończenie kursu i wspólna wycieczka do Drezna. W czasie wakacji kursanci
systematycznie spotykają się  w greckiej restauracji „ Tawerna Naousa”  przy ulicy
Kościuszki 66 w Zgorzelcu. .

Hartmut Heinze jest organizatorem i kierownikiem  kursu. Będąc przez 40 lat
językowcem i zajmując się poznawaniem języka polskiego od roku 1965,podjął się
organizacji wszystkich zabaw i wycieczek. Udzielał  również wywiadów do gazet.
Hartmut, będąc organizatorem  utrzymuje stały kontakt z kursantami ,odpowiada na ich
SMSy, Maile, udziela odpowiedzi telefonicznych na ich pytania ,jest osobą pomocną
Polakom poszukującym pracy w Niemczech oraz w przygotowaniach i ukierunkowaniu
przed egzaminami na Dyplom Magistra w Niemczech.

Profesor Sigwart Thürmer jest odpowiedzialny w obrębie finansów. On dba o pobranie
opłat uczestnictwa od kursantów, zapłatę dla obu nauczycieli oraz pokrycie kosztów
wynajmu sali wykładowej. Niemieccy członkowie kursów płacą 40 Euro , a polscy 100
złotych za semestr. Koszty kursu mogą być tak niskie tylko z tego powodu, iż Hartmut
Heinze i Sigwart Thürmer  prowadzą kursy społecznie. Polscy kursanci płacą mniej, niż
niemieccy, ponieważ  zarobki w Polsce są nadal  niższe niż w Niemczech. Budynek w
którym odbywa się  kurs znajduje się po polskiej stronie i w pobliżu granicy, ponieważ
takie położenie minimalizuje  koszty a niemieccy uczestnicy  nie pokonują dłuższej
drogi na kurs.

Zuzanna Derbis prowadzi trzy z czterech kursów  . Swoje zajęcia prowadzi z
wykorzystaniem nowoczesnych metod nauczania oraz gotowymi  kserokopiami,
przygotowanymi przez siebie dla każdego uczestnika. 82- letni Józef Wiese, który
działa w ramach Kursów Via – Regia od 2003 roku, pragnie tak długo nauczać na ile
mu zdrowie pozwoli.

Kursy językowe Via Regia obchodzą w bieżącym roku swój jubileusz 25 – lecia ,
między innymi organizując wycieczkę do Drezna dnia 18.06.2016 oraz „Zabawą letnią”
na zakończenie kursu w Hotelu „ Pawłowskim” w Zgorzelcu. Hartmut Heinze uzgadnia
obecnie kwestię projektu kursów na przyszły rok. Wyraża również wdzięczność
wszystkim chętnym  służącym pomocą, bez których nie byłoby tak znaczących efektów

(Tłum. Zuzanna Derbis)

Dalsze informacje: Hartmut Heinze, tel.: 0049 3581 401997